Italië op maandag was de titel van een boek korte verhalen van de toenmalige NRC-correspondent Italië Marjon van Royen uit 2003. Ik las het nooit, maar vergat de titel evenmin. Herinner me ook dat het was geschreven voor Nederlanders die alleen maar mooie vakantieherinneringen aan het land koesterden, om hen eens een ander beeld van het land te geven. Blijkbaar had ik daar geen behoefte aan, of beter, sloot ik er mijn ogen voor.
We zijn nu twintig jaar verder, Berlusconi is dood, dus kan nooit meer premier worden. En het is een maandag – die deels verregende – waarop wij naar Sanremo togen. En? Hoe is het op een maandag zonder zon? De stad blijft interessant, ondanks dat er geen museo open is. En de Concattedrale San Siro is ook lang dicht ‘onder de middag’ (11.45-15.00u). En die viel ook nog wat tegen toen we er om drie uur in waren. Een zwarte crucifix? Het zou wat.
Maar ik loop op de brave dagvolgorde vooruit. Eerst vertrekken uit ons hooggelegen huis. We hadden nog optimistisch net als zondagochtend het ontbijt buiten gedekt, maar dat verhinderden de eerste druppels. Op de hoek van het terras staat wel een putto die het beroep van de vader van de eigenares verraadt:

Nicoline had nog bezwaren tegen het reisdoel Sanremo, omdat we voor woensdag al in de buurt van die stad een lunch hebben gereserveerd in een Umami-ristaurante. ‘Dan rijden we twee keer dezelfde weg’, en dat vindt ze saai. Ik kon haar snel uit de droom helpen: er is maar 1 weg hier en die gaat langs de kust, die neem je naar het oosten, zoals we zondag deden, of naar het westen naar Sanremo of verder naar Ventimiglia. Ze was overtuigd, en we gingen op pad.
In Sanremo startten we in de wijk La Pigna op de Piazza San Siro, bij de cathedraal inderdaad. En toen de koffie op was, bleek de kerk net dicht. Niet getreurd; er is genoeg te klimmen en dalen door de oude binnenstad. Hoogtepunt leek te zijn de Tuinen van Koningin Elena, de laatste queen-consort van Italië. Een soort Máxima van haar tijd dus. Of ik daarmee bedoel dat wij ook de laatste regeerperiode meemaken van ons koningshuis, of dat ik besef dat de volgende koningin Amalia I weer echt regeert, laat ik aan jouw kennis van mijn standpunt, lezer. Elena ‘regeerde’ van 1900 tot 1946 naast Koning Victor Emmanuel III. De ligging van het park is magnifiek met het uitzicht over stad en haven, maar in omvang stelt het niet veel voor. Eerst een plaatje van de koningin, telg uit het Montenegrijnse koningshuis overigens – een beauty nietwaar:


Nee, het hoogtepunt lag nog een stuk hoger, weer wat klimmen dus op onze sneakers. Santuario di Nostra Signora della Costa heet deze kerk. Alleen al het mozaiek van kiezelstenen is groot en mooi. Ik heb geprobeerd het te fotograferen, maar daardoor kwam de kerk er maar half op. Wel heel, poserend in de deuropening, is Nicoline.


Toen wilden we om 14.00 wel eens een bordje pasta. We daalden af naar het deel van de stad waar wel auto’s rijden en vonden een eenvoudig café dat lasagne of ravioli alla salvia serveerde. Dat werden dus twee bordjes van het laatste, met twee halve biertjes. Dat werden halve liters Heineken’s, helaas. Volgende keer directiever zijn; Italiaans bier en 25 of 30 cc. Maar enfin, dorstig waren we en ze kwamen ruimschoots op. En de ravioli was heel smakelijk.
Terug naar de San Siro cathedraal, ik verklapte al dat hij tegenviel. Daarna restte ons alleen nog een blik in het Casino. Ooit een mondain uitgaansoord, dat zie je nog wel, maar somberheid troef door de gokverslaafden, die vaak ook tabakverslaafd blijken: er was een flinke zaal met slotmachines waar je mocht roken. Een Blackjack- of Roulette-tafel? Ik zocht ze tevergeefs. Allemaal vervangen door beeldschermen waar het gokspel digitaal op gepresenteerd werd. Dat die gokkers daar vertrouwen in hebben! Hoe makkelijk is het voor een softwaremaker in opdracht van een casino om een programma te schrijven dat nooit iemand laat winnen? Dan ware de speelkaarten of het balletje in de roulette toch nog enigszins onpartijdig. Snel weg daar. Kijk zelf maar even, hier zonder sombere gokkers:

Laatste stop: de Russich Orthodoxe Kerk, uit 1920, vlak bij de grote luxe hotels aan zee. Een bescheiden ruimte volgestouwd met iconen uit deze religie. Een enkele was het bekijken waard. Inmiddels regende het onophoudelijk, en dat is voor vrouwlief die optimistisch Nederland verliet zonder regenjas wat veel. Een blik op de privéstranden deed ons gemoed niet opklaren en we stapten de Fiat maar weer in voor de thuisreis. Daar regent en stormt het nu omheen, maar wij zitten lekker binnen.

Moooooi! 🧡
Het casino van San Remo heeft nog wel een roulette en blackjack zaal maar deze is volgens mij overdag niet open.
André Smit
Verder een prachtig verslag