Dag 4: Het gebeurt alleen in Bologna

Het is 11.17 uur op dag 5, woensdag 24 april. De ruim 500 euro staat nog niet op mijn rekening. En toch heb ik er alle vertrouwen in dat het later vandaag alsnog gebeurt. Die winkel waar ik de foon gisteren teruggaf was keurig en de mannen straalden betrouwbaarheid uit. Het land dat bankieren uitgevonden heeft, kan echter nog niet zo snel giraal geld overmaken, blijkbaar.

Genoeg hierover. We hadden dag 4 met veel minder regen, die eigenlijk alleen in de ochtend viel. Dus konden we optimaal gebruikmaken van de fietsen en waren we in een mum van tijd bij het verkeerde museum na de ochtendkoffie. Zal met de lichte kater van die alcohol-boost te maken hebben. Acht minuten later waren we bij het juiste: il Pinacoteca. Een hipster-student die ons in het Engels verwelkomde in het museum, wilde onze tassen zien. Ik hielp hem met een grap: How big is your bag? Zijn taalgevoel was goed genoeg om aan te voelen dat er iets scabreus zat in deze uitspraak. Stavo scherzando, flapte ik eruit. En hij moest ook lachen.

De Pinacoteca heeft een middeleeuwse vleugel en een voor de Renaissance, vol prachtige schilderwerken. In de zaal gewijd aan de Bolognese meester Guido Reni zou volgens het bord bij de ingang een bijzonder portret hangen dat hij van zijn moeder maakte. We zagen het niet. De suppoost ook niet; hij stond met oortjes in een film te kijken volgens mij. Toch liep hij het vuur uit zijn sloffen om het voor ons te vinden. Wij gaven het na een paar minuten op en liepen de volgende ruimte in. Daar hing een krachtig portret van een oudere vrouw:

En dat was natuurlijk het gezochte. De suppoost kwam het ons alsnog aanwijzen, iedereen blij. Van de vrouwelijke schilder Artemisia Gentileschi was vorig jaar een grote tentoonstelling in het Rijksmuseum Twenthe. Ja, in het NSC/BBB-oosten worden ook (nog wel) mooie exposities gehouden, Randstad-lezer. Dus ik was blij-verrast met onderstaande sterke compositie van Suzanna uit het bad, dat volgens mij niet in Enschede heeft gehangen.

Fragmenten van kunstwerken kunnen ook ontroeren. Dat deed in elk geval dit portret, waarin ik ook nog de buurman weggelaten heb, je ziet zijn golvende haardos rechts nog. Wat doet dit me dan? Het is de blik, maar ook de hoed. Hij ziet iets wat hem weer ontroert, dat is het geloof ik. Volgens het bordje ernaast is dit waarschijnlijk een soldaat die het kamp van de Assirische soeverein bewaakt, onderdeel van het grote fresco over Judith en Holofernes. Soms helpt feitenkennis niet voor een uitleg van een emotie.

We hadden om 13.30 gereserveerd voor een rondleiding door een middeleeuwse Torre-Casa. Een halfuurtje in het Italiaans, dat moesten we wel kunnen. Nic en ik hebben elkaar veertig jaar geleden leren kennen in de collegebanken en we deden allebei Engels en Italiaans, als onderdeel van de toen nieuwe Europese Studies. Vandaar onze kennis dezer mooie taal.

Maar het halfuurtje was om verschillende redenen een tegenvaller. We kregen allemaal een ontvanger met oortje om de gids te kunnen volgen, maar het geluid daarvan was zo abominabel dat we dichtbij haar gingen staan om het zonder hulp te kunnen horen. Horen lukte nog wel, maar dat rappe Italiaans was alleen voor native speakers goed te volgen. Flarden kwamen begrijpelijk door. We werden in een vierkant, inderdaad middeleeuws uitziend torenachtig gebouw gevoerd met 35 anderen. Men woonde toentertijd op 1-hoog, vertelde la guida, maar het hele halve uur bleven we beneden en moesten we het ons maar voorstellen.

Tijd voor de lunch! Een glaasje Fiano gaat er altijd in ter begeleiding van de heerlijke Torteloni con burro e salvia aan mijn kant en Tagliatelle con zucchino e basilico. Een goed voorteken van het vervolg van onze reis vanaf woensdag was, dat het restaurant waar we voor kozen de Hertog van Amalfi heet. En we logeren de komende tien dagen in de buurt van die kust, net bezuiden Napels.

De rest van de middag zagen we nog verschillende zeer schone kerken in de binnenstad, waaronder een paar waar we maandag niet in konden. Waarschijnlijk blasfemisch schreef ik in die kerken verder aan de vorige aflevering van dit blog, maar kreeg geen verwijtende blikken – of zag ze niet.

Ons programma had nog een reservering in petto: we zouden om 20.30 uur naar een klassiek concert in een 18e-eeuws theater in een dito villa ver buiten het centrum. Daarna was het plan nog wat te eten rond 10. Dus werd het tijd om neer te strijken met een goed glas Duits bier en ieder een boek. Ik beleef veel plezier tijdens deze dagen aan Esther Gerritsens Gebied 19, met als arena een dystopisch Amsterdam op aarde en op een verre planeet, waar het is nagebouwd. Ja, ik weet dat het meedingt naar de Librisprijs.

De reservering voor het concert had ik al in NL gemaakt. Het ging me vooral om het theatertje te kunnen bezoeken, waar ik in mijn maart-23 reis een kaartje van had zien liggen in mijn B&B. Informatie opgezocht en de plaatjes waren nieuwsgierigmakend. De culturele club die dit organiseert — net als de rondleiding die we vanmiddag deden — heet Succede solo a Bologna (het gebeurt alleen in B). Het theater is twee jaar geleden gerestaureerd en er zijn vrijwel dagelijks evenementen voor een man of 80 te beleven.

De wulpse ornamenten die de balkons ondersteunen zijn half vrouw, half slang. Eerst dacht ik zeemeermin, maar die staarten dan wel onderlijven zijn niet geschubt en hebben geen staartvin. En heel bijzonder: niet een hetzelfde. Alle hebben een andere houding en uitdrukking. Ook de Venetiaans glazen hangende kandelaars zijn met zorg gekozen. En natuurlijk het toneeltje, met vals perspectief van de pilaren, schitterend allemaal.

Het concert van een uur liet een paar bekendere stukken van Mozart horen en in de tweede helft wat avontuurlijker Dvorak-composities. Het strijkje met 2 violen, een altviool, een cello en een bas vormde samen het Ghénos quintet, en ze speelden heel goed.

We haalden de laatste bus uit de buitenwijk naar de binnenstad, waar we om 22.30u nog een bord tagliatelle en een tiramisu van niet slechte kwaliteit konden verorberen. Voldaan naar het B&B gelopen en in bed beland rond middernacht.